W Boże Narodzenie przybyłem wcześniej niż planowałem na przyjęcie w domu rodziców mojej żony. Zamarłem, gdy usłyszałem, jak żona mówi: „Jestem w trzecim tygodniu ciąży… a mój szef wkrótce zostanie ojcem”. Nie zrobiłem sceny. Wyszedłem po cichu. Trzy tygodnie później – właśnie wtedy, gdy myśleli, że to już koniec…

„Wróciłam do pracy” – powiedziała, obejmując dłońmi kubek. „Pracowałam na pół etatu w organizacji non-profit, ale odeszłam, kiedy Derek uznał, że lepiej będzie, jeśli jego żona będzie pracować charytatywnie za darmo. Co zabawne, byli zachwyceni, że wróciłam. Okazuje się, że nadal umiem robić wiele rzeczy poza planowaniem kolacji i uśmiechaniem się do zdjęć”.

Opowiedziałem jej o moim własnym dziwnym, nowym życiu – o domu, który nagle wydał mi się za duży i za cichy, o dojazdach, które wydawały się krótsze bez konieczności udawania, o współpracownikach, którzy traktowali mnie z dziwną mieszanką współczucia i zazdrości, gdy rozeszła się wieść o mojej żelaznej intercyzie.

„Chciałam ci podziękować” – powiedziała w końcu Clare. „Gdybyś nie zadzwonił do mnie w tamte święta, nadal żyłabym w kłamstwie. Derek nadal by kradł i oszukiwał. Nadal zaplatałabym się w supeł, próbując uwierzyć mu, kiedy powiedziałby, że jestem szalona”.

„Nie jesteś szalony” – powiedziałem. „Ufałeś. To różnica”.

„Już nie” – odpowiedziała, a na jej ustach pojawił się krzywy uśmiech. „Teraz jestem ostrożna. Teraz sprawdzam. Ale jestem też wolna. I ta część jest… naprawdę przyjemna”.

Rozmawialiśmy ponad godzinę. Kiedy w końcu wstaliśmy, wyciągnęła z torebki kartkę i napisała na odwrocie numer.

„Jeśli kiedykolwiek będziesz chciała znowu pójść na kawę” – powiedziała – „jako przyjaciółki, które przeżyły tę samą katastrofę i jakoś wyszły z niej obronną ręką, myślę, że miałybyśmy o czym rozmawiać”.

Wsunąłem kartę do portfela.

„Jeszcze nie jestem gotowy” – przyznałem. „Ale może kiedyś”.

Sześć miesięcy po Bożym Narodzeniu Emma urodziła swoje dziecko.

To był chłopiec.

Nie dowiedziałem się tego od niej. Dowiedziałem się tak, jak wszyscy inni: przez starannie wyselekcjonowane media społecznościowe.

Jej posty były filtrowane w delikatnym świetle – ona w za dużym swetrze, kołysząca śpiącego noworodka; podpis brzmiał: „nowe rozdziały” i „wybór siebie”. Było tam zdjęcie niemowlęcia w maleńkim pajacyku z napisem „Cud Mamy” i kubek czarnej kawy artystycznie ustawiony obok niego na nocnej szafce w sklepie z używanymi rzeczami.

Rzeczywistość, według źródeł Camerona, wyglądała inaczej.

Emma mieszkała w małym, nudnym kompleksie apartamentowym niedaleko centrum handlowego – beżowe ściany, cienka wykładzina, balkon wychodzący na parking, a nie na podwórko. Pracowała w sklepie wielkopowierzchniowym, a jej wykształcenie i doświadczenie ograniczały się do składania ubrań i uzupełniania towaru na półkach, podczas gdy Derek siedział w areszcie federalnym, czekając na rozprawę.

Patricia próbowała wykorzystać George’a jako pośrednika.

„Może Ryan mógłby rozważyć usunięcie notatki o nękaniu z tego raportu policyjnego” – zasugerowała w wiadomości, którą George mi przesłał. „To utrudnia Emmie uzyskanie lepszego mieszkania. Już dość wycierpiała”.

Przesłałem to Davidowi.

Sporządził krótką, formalną odpowiedź.

Odmówiliśmy.

Osiem miesięcy po Bożym Narodzeniu mój rozwód został w pełni sfinalizowany. Pieczątki sędziowskie, numery akt, cały system potwierdził to, co już wiedziałam tamtej nocy w śniegu: małżeństwo umarło.

Świętowałem, zabierając Camerona do restauracji, w której jedenaście lat wcześniej zaręczyliśmy się z Emmą.

Miejsce niewiele się zmieniło – białe obrusy, kelnerzy w czarnych kamizelkach, widok na rzekę, gdzie latem turyści robili zdjęcia, a zimą przemykali się miejscowi. Zamówiliśmy steki, które kosztowały więcej niż moja pierwsza rata za samochód, i butelkę wina, które Patricia z pewnością by zaakceptowała.

„Zrobiłeś to perfekcyjnie” – powiedział Cameron, unosząc kieliszek. „Większość facetów wpadłaby w szał, gdyby się o tym dowiedziała. Krzyczeli, rzucali przedmiotami, może nawet kogoś uderzyli. Takie rzeczy świetnie się sprawdzają w filmach i w sądzie doprowadzają do szewskiej pasji. Ale ty zachowałeś spokój. Udokumentowałeś to. Pozwoliłeś im powiesić się na własnej linie”.

„Uczyłam się od najlepszych” – powiedziałam, stukając kieliszkiem o jego kieliszek. „Zawsze mi mówiłeś, że zemsta najlepiej smakuje na zimno – i legalnie”.

„Jasne”, uśmiechnął się szeroko. „Skoro już spaliłeś ich domek z kart, co dalej?”

Po raz pierwszy od dłuższego czasu, myśląc o przyszłości, nie dostrzegłam od razu twarzy Emmy.

„Jeszcze nie wiem wszystkiego” – przyznałam. „Ale wiem jedno: skończyłam z życiem podporządkowanym czyimś oczekiwaniom. Mam swój dom. Mam pracę. Mam swoją wolność. Emma żyje ze swoimi wyborami. Derek czeka dekada więzienia. Patricia straciła jedyną rzecz, na której kiedykolwiek naprawdę jej zależało – swój wizerunek. Każdy, kto pomógł mi się złamać, zapłacił cenę”.

Wziąłem łyk wina.

„Następnie zacznę naprawdę żyć” – powiedziałem. „Naprawdę. Nie dla nich”.

Dziesięć miesięcy po świętach Bożego Narodzenia spotkałem Emmę w sklepie spożywczym.

To był jeden z tych wielkich sieciowych sklepów przy autostradzie, z brzęczącymi jarzeniówkami i zbyt głośną piosenką pop sprzed dziesięciu lat, graną przez głośniki. Stałem w alejce z mrożonkami, porównując dwie marki pizzy, o których wiedziałem, że pewnie przesadzę, gdy usłyszałem za sobą głos.

„Ryan?”

Odwróciłem się.

Stała na końcu przejścia, jedną ręką pchając wózek, a drugą trzymając plastikowy koszyk. Jej włosy były związane w kok, który wyglądał na bardziej zmęczony niż celowy, a pod oczami miała cienie, których nie było rok wcześniej.

„Emma” – powiedziałem, kiwając lekko głową.

Odwróciłam się z powrotem w stronę zamrażarki, bardziej interesująca mnie lista składników niż wskrzeszanie czegokolwiek między nami.

„Poczekaj” – powiedziała. „Proszę. Możemy porozmawiać? Tylko chwilę?”

Wbrew rozsądkowi przestałem.

„Czego chcesz, Emmo?”

„Chciałam przeprosić” – powiedziała, wymawiając słowa bez ładu i składu. „Za wszystko. Za romans, za kłamstwa, za to, co o tobie powiedziałam. Myliłam się – co do ciebie, co do Dereka, co do wszystkiego”.

Przyglądałem się jej twarzy.

Gdyby ten moment wydarzył się sześć miesięcy wcześniej, mógłbym poczuć przypływ gniewu lub poczucie sprawiedliwości.

Teraz nie czułam… nic.

„Okej” – powiedziałem po prostu.

Zamrugała.